آخرین اخبار
اخبار > باج ندادن به بیگانه هر تهدیدی را خنثی می‌کند
آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 237637
 کل بازدید : 826739
 


 

زمان انتشار خبر: ١٣:٠٨ / 1393/12/05        کد:٤٢١٩٥٧     

باج ندادن به بیگانه هر تهدیدی را خنثی می‌کند

باج ندادن به بیگانه هر تهدیدی را خنثی می‌کند


باج ندادن به بیگانه هر تهدیدی را خنثی می‌کند


 

محبوبه محمودخواه // ترکمانچای از لحاظ تاریخی بعد از پیمان نامه گلستان قرار دارد. وقتی روسیه در جنگ فاتح میدان شد، ضمن تعیین ضرب الاجل به ایران پنج روز مهلت داد و در این میان شاه سرانجام تن به امضای عهدنامه ترکمانچای داد. با مرور عهدنامه های ننگین تاریخ ایران و امتیازاتی که حکومت های ایران بدون هیچ مابه ازای جبرانی به بیگانگان اهدا کرده این سوال ایجاد می شود که منشأ این مملکت فروشی را باید در کجا جستجو کرد؟ آیا تنها ریشه در خودباختگی شاهان دارد یا عوامل دیگری نیز در این عرصه نقش آفرینند. برای واکاوی این مسأله به گفت و گو با خسرو معتضد مورخ معاصر نشسته ایم.

آقای معتضد، با توجه به تعدد قراردادهای ننگین در عصر قاجار و پهلوی، آیا باید بپذیریم شاهان این دو سلسله، افرادی خوباخته و خودفروخته بوده اند؟
عهدنامه ترکمنچای قراردادی است که در زمان فتحعلی‌شاه پس از پایان جنگ ایران و روسیه در قفقاز جنوبی و آذربایجان، بین روسیه (کنونی) و ایران امضا شد که پس از گذشت سال‌ها یعنی در تاریخ ۲۳ ذی‌الحجه ۱۳۱۰ هجری قمری ناصرالدین ‌شاه و تزار الکساندر سوم با یکدیگر به مذاکره پرداختند که در ‌‌نهایت با معاهده‌ای جدید بسیاری از مفاد قرارداد ترکمنچای لغو شد. این معاهده چند برگی دارای هیچ عنوانی نیست و در تاریخ کمتر از آن یاد شده است. البته در خصوص افرادی که در آن زمان این عهدنامه ها را تهیه و امضا می کردند نمی توان به راحتی قضاوت کرد. زیرا بسیاری از این قراردادها تحمیلی بوده و در شرایطی امضا شده است که آسیای مرکزی به تسخیر مزدوران درآمده بود.
در آن زمان بسیاری از کشورها از جمله روسیه و انگلستان به فکر تسخیر منابع نفتی ایران بودند و تصمیم گیری در آن شرایط بسیار سخت بود. اما می توان گفت اگر شاهان در عصر قاجار و پهلوی کمی تدبیر و درایت بیشتری از خود نشان می دادند، مطمئنا تصمیم های بهتری در مواقع ضروری اتخاذ می کردند.

چه زمینه ها و شرایط سیاسی اجتماعی دیگری را به عنوان عوامل مهم تأثیرگذار بر تصمیم شاهان به انعقاد قراردادهای ننگین می توان برشمرد؟
در مجموع، نداشتن خودکفایی، عدم وجود ارتش منسجم و منظم و همچنین عدم هماهنگی نیروی انسانی از جمله عوامل مهم و تاثیرگذار در تصمیم شاهان و انعقاد قراردادهای ننگین است.

به نظر شما مرور تاریخ قراردادهای ننگین دوره های گذشته چه درس هایی برای امروز ایران دارد؟
از تصمیم های آن روزگار باید به این نتایج برسیم که ارتش و نیروی انسانی منسجم و منظم می تواند به بقای حکومت ها و نظام ها کمک فراوانی کند. زیرا در صورتی که کشوری دارای نیروی نظامی کارآمد و توانایی باشد، می تواند در برابر تهدیدها مقاومت کرده و زیر سلطه زور و ستم قرار نگیرد. همچنین اگر کشوری در جنگ غذا پیروز شود و به خودکفایی غذایی رسیده باشد می تواند حتی دربرابر تهدید های جنگی مقاومت کند.

اگر شاهان قاجار و پهلوی در برابر این قراردادهای ننگین مقاومت می کردند چه تبعاتی برای خودشان داشت؟ آیا این مساله تاثیری بر بقای بیشتر حکومتشان نداشت؟
در آن زمان فشار زیادی بر شاهان و حکومت ها وارد بود. ایران مورد تهدید بسیاری از کشورها قرار داشت و مقابله با توجه به توان کم ایران تقریبا امکان پذیر نبود. در آن زمان بسیاری از مرزهای کشور مورد تهدید بود و حتی نفت ایران نیز مورد تاراج کشورها قرار گرفته بود. بنابراین تصمیم گیرندگان نیز در آن زمان شرایط سختی را می گذراندند. اما در اینکه شاهان آن زمان به دنبال شرایط آسان بودند شکی نیست و باید گفت اگر در آن زمان شاهان به مقابله با شرایط موجود می پرداختند تصمیم های بهتری در این زمینه گرفته می شد و کشور ایران زیر بار تحمل شرایط سخت این عهدنامه ها خم نمی شد.

راه مقاومت دربرابر تکرار چنین اتفاقاتی چیست؟
راه مقاومت در برابر این تهدیدها تنها رسیدن به خودکفایی و داشتن ارتش منسجم و منظم و باج ندادن به کشورهای مزدور و بیگانه است. اگر مردم و حکومت دست به دست یکدیگر دهند می توانند کشور را از هجوم مزدوران و بیگانگان رهانده و فشارهای وارد آمده به کشور را به حداقل ممکن برسانند.
محبوبه محمودخواه // ترکمانچای از لحاظ تاریخی بعد از پیمان نامه گلستان قرار دارد. وقتی روسیه در جنگ فاتح میدان شد، ضمن تعیین ضرب الاجل به ایران پنج روز مهلت داد و در این میان شاه سرانجام تن به امضای عهدنامه ترکمانچای داد. با مرور عهدنامه های ننگین تاریخ ایران و امتیازاتی که حکومت های ایران بدون هیچ مابه ازای جبرانی به بیگانگان اهدا کرده این سوال ایجاد می شود که منشأ این مملکت فروشی را باید در کجا جستجو کرد؟ آیا تنها ریشه در خودباختگی شاهان دارد یا عوامل دیگری نیز در این عرصه نقش آفرینند. برای واکاوی این مسأله به گفت و گو با خسرو معتضد مورخ معاصر نشسته ایم.

آقای معتضد، با توجه به تعدد قراردادهای ننگین در عصر قاجار و پهلوی، آیا باید بپذیریم شاهان این دو سلسله، افرادی خوباخته و خودفروخته بوده اند؟
عهدنامه ترکمنچای قراردادی است که در زمان فتحعلی‌شاه پس از پایان جنگ ایران و روسیه در قفقاز جنوبی و آذربایجان، بین روسیه (کنونی) و ایران امضا شد که پس از گذشت سال‌ها یعنی در تاریخ ۲۳ ذی‌الحجه ۱۳۱۰ هجری قمری ناصرالدین ‌شاه و تزار الکساندر سوم با یکدیگر به مذاکره پرداختند که در ‌‌نهایت با معاهده‌ای جدید بسیاری از مفاد قرارداد ترکمنچای لغو شد. این معاهده چند برگی دارای هیچ عنوانی نیست و در تاریخ کمتر از آن یاد شده است. البته در خصوص افرادی که در آن زمان این عهدنامه ها را تهیه و امضا می کردند نمی توان به راحتی قضاوت کرد. زیرا بسیاری از این قراردادها تحمیلی بوده و در شرایطی امضا شده است که آسیای مرکزی به تسخیر مزدوران درآمده بود.
در آن زمان بسیاری از کشورها از جمله روسیه و انگلستان به فکر تسخیر منابع نفتی ایران بودند و تصمیم گیری در آن شرایط بسیار سخت بود. اما می توان گفت اگر شاهان در عصر قاجار و پهلوی کمی تدبیر و درایت بیشتری از خود نشان می دادند، مطمئنا تصمیم های بهتری در مواقع ضروری اتخاذ می کردند.

چه زمینه ها و شرایط سیاسی اجتماعی دیگری را به عنوان عوامل مهم تأثیرگذار بر تصمیم شاهان به انعقاد قراردادهای ننگین می توان برشمرد؟
در مجموع، نداشتن خودکفایی، عدم وجود ارتش منسجم و منظم و همچنین عدم هماهنگی نیروی انسانی از جمله عوامل مهم و تاثیرگذار در تصمیم شاهان و انعقاد قراردادهای ننگین است.

به نظر شما مرور تاریخ قراردادهای ننگین دوره های گذشته چه درس هایی برای امروز ایران دارد؟
از تصمیم های آن روزگار باید به این نتایج برسیم که ارتش و نیروی انسانی منسجم و منظم می تواند به بقای حکومت ها و نظام ها کمک فراوانی کند. زیرا در صورتی که کشوری دارای نیروی نظامی کارآمد و توانایی باشد، می تواند در برابر تهدیدها مقاومت کرده و زیر سلطه زور و ستم قرار نگیرد. همچنین اگر کشوری در جنگ غذا پیروز شود و به خودکفایی غذایی رسیده باشد می تواند حتی دربرابر تهدید های جنگی مقاومت کند.

اگر شاهان قاجار و پهلوی در برابر این قراردادهای ننگین مقاومت می کردند چه تبعاتی برای خودشان داشت؟ آیا این مساله تاثیری بر بقای بیشتر حکومتشان نداشت؟
در آن زمان فشار زیادی بر شاهان و حکومت ها وارد بود. ایران مورد تهدید بسیاری از کشورها قرار داشت و مقابله با توجه به توان کم ایران تقریبا امکان پذیر نبود. در آن زمان بسیاری از مرزهای کشور مورد تهدید بود و حتی نفت ایران نیز مورد تاراج کشورها قرار گرفته بود. بنابراین تصمیم گیرندگان نیز در آن زمان شرایط سختی را می گذراندند. اما در اینکه شاهان آن زمان به دنبال شرایط آسان بودند شکی نیست و باید گفت اگر در آن زمان شاهان به مقابله با شرایط موجود می پرداختند تصمیم های بهتری در این زمینه گرفته می شد و کشور ایران زیر بار تحمل شرایط سخت این عهدنامه ها خم نمی شد.

راه مقاومت دربرابر تکرار چنین اتفاقاتی چیست؟
راه مقاومت در برابر این تهدیدها تنها رسیدن به خودکفایی و داشتن ارتش منسجم و منظم و باج ندادن به کشورهای مزدور و بیگانه است. اگر مردم و حکومت دست به دست یکدیگر دهند می توانند کشور را از هجوم مزدوران و بیگانگان رهانده و فشارهای وارد آمده به کشور را به حداقل ممکن برسانند.

پیوست:

امتیازدهی
برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید: